Görüntüleme : 420  /  Yayınlanma Tarihi : 2021-03-10 22:57:58

Segregasyon Nedir? Segregasyon Nasıl Oluşur?


Segregasyon inşaat mühendisliğindeki en önemli terimlerden biridir. Betonarme yapılarda sık sık karşılaşılan bu yapısal hata, önemsenmediği zaman geri dönüşü olmayan hasarlara yol açabilir. Bu yazımda segregasyon nedir ve segregasyon nasıl oluşur sorularına elimden geldiğince cevap vermek istiyorum.


Segregasyon Nedir?


Segregasyonun kelime anlamına bakıldığında ayrışma olduğu görülür. İnşaat mühendisliğindeki anlamı da aslında bundan farklı değildir. Bildiğiniz üzere beton uniform yani homojen bir yapıdadır. Çeşitli sebeplerden dolayı betonu oluşturan malzemelerin birbirinden ayrılması ve betonun homojen yapısını kaybetmesi olayına segregasyon denir. Yapılarda en sık karşılaşılan hataların başında gelmektedir. Mutlaka gerekli önlemler alınmalı ve önlenmelidir.


Segregasyon Nasıl Oluşur?


Segregasyonun meydana gelmesine sebep olan birçok faktör vardır.

 

  • Beton dökülürken mesafenin ayarlanması oldukça önemlidir. Beton eğer çok yüksekten dökülürse segregasyon meydana gelir. Yüksekten dökülen betonda iri agregalar incelere göre daha hızlı düştüğü için yapıda ayrışma durumu oluşur.
  • Donatılar atılmadan önce donatı hesabı yapılmalıdır. Gereğinden fazla, aşırı sık donatılandırma segregasyona sebep olur.
  • Paspayının ihmal edilmesi ya da çok az bırakılması.
  • Betonun akışkan olması. Akışkanlığı ölçmek için mutlaka slump deneyi yapılmalıdır.
  • Beton atıldıktan sonra vibratör uygulamasının düzgün yapılamaması, betonun kalıp içinde eşit dağılmaması da segregasyon oluşumunu tetikler.
  • Kalıp hazırlanırken zeminle kalıp arasında mesafe kalması.
  • Betona fazla su ilave etmek.


Segregasyon nasıl oluşur sorusuna genel olarak bu şekilde cevap verebiliriz. Tabi listede bahsetmediğim ama segregasyona sebep olan başka durumlarla da karşılaşabilirsiniz.


Segregasyonun Sonuçları


Segregasyonun yapısal bir sorun olduğunu öğrendik. Peki bu sorun önlenmezse nelere yol açar gelin bu soruya da cevap arayalım.

 

  • Beton homojen yapısını kaybeder. Uniform özelliğini yitiren betonun da dayanıklılığı düşer.
  • İri agregalar belirli bölgelere yığılma yaparak mukavemeti düşürücü etki gösterir. Bu agrega yığınlarına honeycombing adı verilir.


Segregasyon Nasıl Önlenir?


Dışarıdan segregasyona uğramış betona bakan bir kişi bunun sadece dekoratif bir kusur olduğunu düşünebilir. Fakat inşaat mühendisleri segregasyonun estetikten daha çok dayanıma zarar verdiğini bilirler. İşte bundan dolayı segregasyonu önleme konusunda da bir takım yöntemler geliştirilmiştir.


Öncelikle henüz beton atma aşamasındaysanız segregasyon oluşturacak hareketlerden kaçınarak bu işlemi gerçekleştirmelisiniz. Fakat elinizde hali hazırda segregasyona uğramış bir beton varsa buna yapabileceğiniz iki şey bulunmaktadır:

 

  • Eğer segregasyon çok fazla değilse tamir harcı kullanılarak segregasyona uğrayan bölümler onarılmalıdır.
  • Segregasyonun boyutu tamir harcı ile kurtarılamayacak bir seviyedeyse mecbur olarak beton yıkılıp yeniden dökülmelidir. Betonu yıkıp baştan dökmeye üşenmek, tamir harcı ile kurtarmaya çalışmak ileride çok büyük kayıplara yol açabilir. Bu konu asla ihmale gelmez.


 

Sosyal Medyada Paylaş